KHI NỖI BUỒN GIÀ ĐI

Hẳn lúc trẻ, ai cũng dăm lần uống say mèm say khướt vì thất tình, hẳn ai cũng post bao nhiêu status đầy tâm trạng, hẳn ai cũng từng đi ra đường với bộ mặt ủ rũ như muốn cả thế giới biết mình đang đau khổ, và cũng lắm người đi xăm lấy 1 hình xăm để đời. Lúc trẻ, niềm vui hay nỗi buồn đều tới một cách ồn ào. Vui thì phải chè chén, phải hò hét, phải tới tận cùng hiểm nguy, buồn thì phải như đất trời sụp đổ vì như thế mới thấy cuộc đời đáng sống. Continue reading →

NHỮNG KẺ MƠ HOANG

Năm ngoái, khi tôi về VN lần đầu tiên sau hơn 1 năm định cư ở Pháp, có mấy người lớn tuổi hỏi tôi qua Pháp làm gì. Tôi kể mình làm bồi bàn. Thế là tôi nhận được một bài giảng khá dài nhưng đại ý tóm lại vẫn là: “Con phải về Sài Gòn cho có danh có phận. Ai đời nói hai ngoại ngữ, học hai cái đại học mà đi làm bồi bàn là làm răng.” Thế là năm nay tôi sẽ lại về Sài Gòn, nhưng nếu mấy ông bà bác kia mà nghe được cái dự định làm nông của tôi chắc sẽ lại nhảy dựng lên một lần nữa: “Tưởng mi bỏ Pháp về Sài Gòn làm giám đốc chơ về đi hốt cứt bốc đất thì về làm chi!”

Thuở còn học biên kịch, thầy dạy biên kịch dạy cho tôi cái khái niệm: “đường cung nhân vật”, rằng nhân vật của chúng ta xuất phát từ điểm A, sau nhiều biến cố đi 1 vòng như cái vòng lò xo, đến điểm B. Nếu nhìn theo phương thẳng đứng thì 2 điểm đó trùng nhau, nhưng nếu nhìn theo góc vuông với mặt phẳng chứa 2 điểm A, B thì điểm B cách điểm A 1 đoạn, đoạn đó được làm nên từ trải nghiệm của cuộc hành trình mà nhân vật trải qua suốt bộ phim. Continue reading →

CHA MI LÀ NGỤY!

“Cha mi là ngụy!” Ông cán bộ xã đã nói như thế và đẩy tờ sơ yếu lí lịch về phía chị tôi. “Tại răng mi lại khai cha mi là nông dân?” Đó là câu chuyện xảy ra cách đây hơn 10 năm, khi chị tôi làm đơn xin việc và phải lên xã chứng cái gọi là “sơ yếu lí lịch.” Ở Việt Nam, đến bây giờ vẫn vậy, sơ yếu lí lịch không phải là tờ giấy giới thiệu kinh nghiệm, khả năng và kiến thức của bản thân mà là bản trình bày về yếu tố chính trị của gia đình. Trong sơ yếu lí lịch luôn có đoạn hỏi: Tên cha mẹ, trước 30/4/1975 làm gì? Sau 30/4/1975 làm gì? Ở đâu? Cơ quan nào? Nhiệm vụ gì? Chị tôi, có lẽ sợ bị từ chối công việc, nên đã ghi cả 2 mục trước và sau 30/4/1975 rằng cha tôi là nông dân. Chị tôi về nhà, cầm tờ giấy bị cán bộ xã phê vào ở dòng lý lịch của cha tôi: “trước 30/4/1975: theo ngụy quân ngụy quyền”, ngồi khóc ở bậc hiên. Continue reading →

ĐAU HAY HIỂU, EM CHỌN LỐI NÀO? 

Cũng hơi lâu lâu rồi, tui có đọc đâu đó trên FB một câu chuyện rằng: có một cô/anh nọ thất tình và cứ phiền não mãi không thôi bèn tìm đến 1 vị thiền sư. Ông này biểu cô/anh nọ bưng tách trà, rồi ông rót trà nóng vào, rót tràn trề luôn, khiến cổ/ảnh hoảng quá buông tách trà ra. Ông thiền sư kết luận: “đau thì buông!”

Có 1 chuyện khác nữa, là hồi tui còn nhỏ, thằng Bi con cậu tui quậy kinh lắm. Mỗi lần cậu tui la nó, bà dì tui đứng ngoài nói thêm zô: “quánh zô, quánh nhiều zô cho hắn nên người.”

Tui ko biết là cô/anh nọ có buông bỏ được phiền não không, và giả cậu tui đập thằng em họ tui tơi bời thì liệu nó có nên người không, chơ mà nếu là tui thì chắc không rồi. Đau mà buông thì cũng giống như khẩu phục mà tâm không phục. Cái sự đau (cả về thể xác lẫn tinh thần) chỉ làm người ta tránh đối tượng đó với mục đích bảo vệ bản thân, trừ những người muốn hành xác. Còn khi hiểu, người ta có thể bỏ mọi thứ vì thấy nó không cần thiết với mình nữa. Đau sẽ làm người ta bỏ đi với sự ngần ngại, nghi ngờ, hiểu làm người ta bỏ với sự yên tâm và vững bền hơn.

Continue reading →

YÊN TĨNH HAY TẺ NHẠT?

Hồi tui còn ở VN, bồ cũ cứ dạy là ở VN ta mới là vui, lộn xộn thì mình mới có nhiều trải nghiệm, cuộc đời càng ở chốn hiểm nguy thì càng nhiều ý nghĩa, chứ đi Âu châu á, yên bình đến chán nản. Hồi đó trẻ trâu mà, nên chỗ nào có quánh nhau là tui ham hố lắm, ví dụ như hồi hổi chỉ muốn làm phóng viên chiến trường cho giống cái cô Paula Hancocks mà tui hay thấy trên CNN (thời mà 2006 xung đột giữa Israel – Hezbollah). Sau đó nữa là tới thời suốt ngày đi chọc lộn online, chọt trai ghẹo gái đá đít dư luận viên giựt tóc mí anh già cờ vàng các cái.

Rứa rồi 1 ngày tự dưng thấy mất an lạc quá, bèn đi Pháp quách cho xong. Trước khi đi, ông bạn bên Mỹ còn dặn là P qua đó ráng chịu đựng nha, 5 năm đầu cô đơn lắm, nhiều người đòi về, ko qua được ngưỡng đó là thua. Lúc đó tui cũng bồn chồn, nghĩ chắc phen này cô đơn, buồn chán, tẻ nhạt, mà thôi kệ, đi đi, lỡ ko vui thì cũng coi như đi nghỉ mát nguyên năm, đi thì khó chớ về giờ nào chả về được, đoạn bèn phất tay áo ra đi thôi. Continue reading →

Vẫn là đất nước của ta (*)

Tôi thuộc thế hệ sinh sau 1975, và radio là phương tiện tiếp cận thông tin phổ biến thời ấy. Những năm cuối thập niên 80, đầu những năm 90, cái cảnh trong nhà radio cứ nói, bên ngoài, ai nấy làm việc của mình là chuyện thường tình. Tôi nhớ về những buổi chiều quảy dóng (**) đi rút rơm cho bò thì trong nhà vẳng ra những bài hát thiếu nhi, nhạc hiệu luôn có bài Đội ca. Và cũng những buổi chiều ấy, sau chương trình thiếu nhi thì tiếng hát của ca sĩ Tiến Thành vang lên trên radio bài “Nơi đảo xa”. Câu đầu tiên của bài này mà tôi thuộc là: “giữa nơi đảo xa đang nở rộ ngàn bông hoa san hô, cánh hoa đỏ thắm bao hy vọng anh gửi về tặng em.” Nhưng lúc đấy, radio tiếng được tiếng mất, vốn tiếng Việt của đứa nhỏ 10 tuổi cũng không đủ để hiểu hết nên tôi cứ hát “cánh hoa đỏ thắm bao hy vọng anh gửi về tầm em” mà không giải thích được “tầm em” là gì nữa. Mãi cho tới khi lớn lên, nghe kỹ lại, tôi mới thấy mình hát sai cả hơn 10 năm.  Continue reading →

Trả lại em yêu

Ngồi yên. Những thanh âm của đêm vọng lại. Có lẽ là tiếng chó sủa, thứ tiếng ấy trộn lẫn trong âm thanh nền rì rì, thỉnh thoảng có những âm cao. Tiếng xe chạy ngoài xa lộ đều đều, thành một thứ âm thanh rền rền, thỉnh thoảng xen vào tiếng còi, tiếng xóc của container trên mặt đường ổ gà. Cái quạt phòng khách vẫn kêu đều đều, hòa lẫn với tiếng xe máy. Tiếng bíp của Yahoo Messenger báo mail xen giữa tiếng thoại của một bộ phim Mỹ. Cái quạt phát ra tiếng o o kỳ lạ. Nó đẩy miếng giấy nylon phập phồng như tiếng lá cây xao xác. Tiếng đánh máy lọc cọc trên bàn phím. Tiếng ho sù sụ từng hồi. Tất cả trộn lẫn nhau như một món sinh tố âm thanh làm nền. Dứt cái headphone ra khỏi tai rồi mà giọng Thái Thanh vẫn rền rĩ trong đầu rõ mồn một: “Đường buồn anh đi, bao giờ cho tới. Nỗi đau cao vời, nỗi đau còn dài” dấm dẳng, ám ảnh, lôi kéo, dằn vặt mãi không dứt.  Continue reading →

MỘT THẾ HỆ KHỦNG HOẢNG TÌNH YÊU THƯƠNG

Nếu tôi nói rằng thế hệ chúng tôi thiếu vắng tình yêu thương và không biết cách yêu thương, hẳn nhiều người sẽ phản đối. Thế hệ chúng tôi, mỗi ngày đều có thể lên facebook tỏ tình, nhắn tin tỏ tình, gọi điện tỏ tình. Facebook của chúng tôi có hàng trăm bức ảnh về những con chó, con mèo bị đối xử tệ bạc, những đứa trẻ lòi ruột, sưng não, và bạn chỉ cần nhấn like thay cho 1 lời cầu nguyện. Dễ dàng lắm, nếu bạn đánh game thì bạn nhấp chuột 1 phút khoảng 60 lần. Bỏ ra 1 phút đánh game, bạn like được 60 lần. Thế hệ chúng tôi, thanh niên áo xanh đi làm tình nguyện, hoa hậu đi làm từ thiện, nghệ sĩ đi làm từ thiện, già trẻ lớn bé cứ rằm tháng 7 là đi chùa, làm thơ tặng mẹ, nhắc về cha nhân ngày lễ của cha. Nhưng thế hệ chúng tôi có thật sự được yêu thương và biết cách yêu thương hay không?

Continue reading →

CHUYỆN THA NHÂN

Chiều nay trên đường về, mình sém đụng một thằng nhỏ vì nó lao từ trong lề đường ra. Mình mắng nó: “Em chạy xe kiểu gì vậy?” Một lát sau mình lại gặp nó trong tiệm bán tạp hóa. Dáng nó gầy, không mặc áo mưa nên áo quần ướt lỗ chỗ. Tự dưng mình nghĩ nó cũng như mấy đứa em con cậu, con dì mình. Hơn hai chục tuổi đầu rồi mà ra đường vẫn còn ngơ lắm. Hồi chiều lỡ nó đụng mình, có chuyện gì mà đền tiền hoặc vô bệnh viện có phải khổ cho nó, cho gia đình không chớ. Nghĩ rứa, tự dưng thấy hết giận nó.  Continue reading →